نویسنده و پژوهشگر: حسین چراغیان بختیاری

قلعه خواجه،دهکده ای در شمال استان خوزستان که به سبب مجاورت با رشته کوه‌های زاگرس نیمی از سال دارای آب و هوای معتدل کوهستانی و تابستانهای آن گرم و خشگ است.
در حومه قلعه خواجه، قلاع و کلات دیگری مانند قلعه بردی،دژ اسدخان ، کلات کل آبژدان، قلعه محمدحسین خان و  قلعه لیت وجود دارد که پیش از این مرکز زمامداری لر بزرگ و خوانین قدرتمند بختیاری بوده است. در دوران حکومت پهلوی قلعه زراس و شهرک گدار لندر محل انتظامات اندیکا بود.

ادامه در ادامه مطلب...

نویسنده و پژوهشگر: حسین چراغیان بختیاری

چلو، در شمال شرق استان خوزستان واقع شده دارای آب و هوای گرمسیری و چراگاههای زمستانی است.فصل بهار یکی از اصلی ترین ایل راه عشایر بختیاری می باشد. تابستان به علت گرمی هوا خالی از سکنه است و از اوایل پاییز میزبان بازگشت تدریجی عشایر از سرحدات فلات مرکزی ایران می باشد.

ادامه در ادامه مطلب....

   بَخُو و غضن

برای یک مراسم جشن عروسی  رفته بودم شهرستان اندیکا، چند نفری از اهالی که می دانستند بخو دستی به قلم دارد، همراه غضن آمدند و دور وبرم را گرفتند و شروع کردند به تعریف و تمجید کردن و هندوانه زیر بغل بخو گذاشتن که تو چطوری و تو فلانی ماشالله شیر بخو ، نداریم مثلت و از این حرفها ..... و بعد شروع کردند به تظلم و شکایت کردن از روزگار از فقر و بیکاری و از بی آبی و از بی اعتناعی برخی از مسئولین به مردم منطقه و هزارجور مشکلات زندگی گفتن.  یکدفعه از مقابل دیدم یک نفر با عجله به طرف من می آید با حرکاتی که در می آورد انگاری بود  عقل و مقل درستی نداشت وقتی رسید  از ته دل آهی کشید و گفت لوله گازومی!  تعجب کردم گفتم مگر اندیکا گاز خانگی دارد؟ خندید و گفت نه منظورم روزگاراست همین روزگار وارونه ! لوله کشی گاز خانگی حالا حالها برای ما و  اهالی بی کس و بی معین  اندیکا خیلی زود است.! همه چیز به نوبت ، مگر یادتان رفته از قدیم ندیما گفتن «چراغی که به مسجد رواست  به خانه حرام است!!» اول باید اخوان ما در عمان و پاکستان و هند و چین و روسیه و ممالک نزدیک تر بهره مند شوند بعد نوبت ما میشود! چرا که  ما کوه نشینان بختیاری آخر دنیا هستیم. گفتم: مگر فاصله شما با کارخانه گاز چقدر است؟ شانه هارا بالا انداخت و دهانش را جمع و گرد کرد و ابرو هایش را گره داد  و گفت خیلی. خیلی ، گفتم چقدر؟ گفت به ارواح پدرم توبمیری  30 کیلومتر بیشتر نمی شود!!! گفتم خودت بمیری ، من فکر میکردم 3 کیلومتر است. انصافاً مسافت خیلی ریادی است مسئولین محترم اندیکا و از جمله جناب آقای فرماندار حق دارند زیر بار این پروژه عظیم شانه خالی کنند!!!

ادامه داستان در ادامه مطلب . . .

محمدرضا مکوندی - آقای ضرغامی:دوران صدارت شما برصدا و سیما دوران تخریب و حمله های متعدد به هویت بختیاریها بوده که متاسفانه بازهم ادامه دارد.

آستانه سلطان ابراهیم دردامنه کوه پل - روستای کارتا - دهستان سوسن و در 42 کیلومترى شهرستان ایذه و در 100کیلومتری شهرستان مسجد سلیمان واقع شده است رودخانه عظیم کارون که در مجاورت آن قرار دارد و بسوی جنوب غربی استان خوزستان در حرکت است. بر روی این رودخانه سدهای کارون ایذه ، شهید عباسپور و گدارلندر اندیکا واقع گردیده است.

ادامه در ادامه مطلب...

ولات مو  - روشن سلیمانی

شاعر : حاج روشن سلیمانی

با گویش بختیاری

همه جا جور وٍلات مُو بهارٍس خُو نید
بن و کلخُنگ و بلیط کد دارس خُو نید
تمبی و دیمه و مُنگشت و دلا و سالند
هیچ جایی سر گل جور مُنارس خُو نید
کلگ و موسیر و کلوس دم برف و ریواس
ساوه هم جور کُتک مزه انارس خُو نید
بختیاری یکیه بخت ایر یارس بُو
ارکه وایک نبوون هـفـت و چهارس خُو نید
پیایل و زنگل ایلم همه چی افتو و مه
هیچ کس جور خُمون ایل و توارس خُو نید
پیایل و زنگل گـپ جـور تفنگ ایلن
ار تفنگی نبووه اسب و سوارس خُو نید
برد شیری سر خاکم بونین ار مُردم
تا نگن پشت سرم برد مزارس خُو نید
بوه مو افتو و مه دام و ددم آستاره
هیچ کس چی مو به دنیا کس و کارس خُو نید .

نویسنده و پژوهشگر: حسین چراغیان بختیاری

این نوشتار به جهت معرفی دو مکان بختیاری نشین با موضوعات؛جغرافیای طبیعی، شرایط اقلیمی پوشش گیاهی و جانوری، آثار باستانی، جاذبه های گردشگری، مردم شناسی،بررسی وجه تسمیه و انعکاس مشکلات ودرد و رنج بدبختی این دیار فراموش شده نگارش یافته که امیدواریم برای دلسوزان و علاقمندان اینگونه مباحث مفید واقع گردد.شوربختانه درحالی که برخی در کاخ ها و آسمان خراشهای مرفه پایتخت و مراکز استانها آرمیده اند عده ای از مردمان نجیب و شریف بختیاری مانند مردمان عهد عتیق در کندی ها و ساختمان های سنگی بدون ملات به نام لیر زندگی می کنند که در عصر حاضر می تواند برای دست اندر کاران و وجدان بشری مایه ننگ و سرافکندگی باشد لذا امیدواریم با یاری خداوند بزودی این نابسامانی ها با همت جمعی مردم و مسئولان مرتفع گردد.

ادامه در ادامه مطلب...

نویسنده: حسین چراغیان بختیاری

کربلایی علی داد،فرزند سید عزیزالله،فرزند سید داوود، فرزند سید عزیزالله،فرزند سید محمد،فرزند سید شهریار، فرزند سید حبیب، ازسادات معظم امامزاده صالح کوتاه است.

ادامه در ادامه مطلب...

نویسنده: حسین چراغیان بختیاری

به نام خـداوند و خورشید و ماه         که دل را به نامش خرد داد راه 

 به خشم اندرون، شير جنگي بود         به جـاي خرد، سام سنگي بود

اگرچـرخ گـردان کشد زین تو          سر انجام خشت است بالین تو

                                                                                                                                         (فردوسی علیه الرحمه)